کد خبر : DEN- 211959 تاريخ چاپ : دوشنبه 31 خرداد 1389
مسئولان و صاحبنظران اقتصادي ازدستاوردهاي فرهنگسازي مالياتي مي گويند:فرهنگسازي مالياتي؛ نياز امروز ، پشتوانه فرداماليات از منابع مهم درآمد دولت به شمار مي رود و ثبات و تداوم وصول ماليات، موجب ثبات در برنامه ريزي دولت براي ارايه خدمات مورد نياز كشور در زمينه هاي گوناگون مي شود.
در اين ميان ، توسعه فرهنگي، به عنوان يكي از ابعاد مهم توسعه يك كشور همواره از اهميتي اساسي برخوردار بوده و با جنبه اهميت يافتن سياست هاي كلان اقتصادي همچون سند چشم انداز 20 ساله ، سياست هاي كلي اصل 44 قانون اساسي و برنامه تحول اقتصادي كشور، عامل فرهنگسازي بيش از پيش در كانون توجه دولتمردان و برنامه ريزان اقتصادي كشور قرار گرفته است .
از اين رو ، بسياري از مسئولان و صاحبنظران و كارشناسان اقتصادي كشور معتقدند كه بهبود نظام مالياتي بدون توجه به سياست هاي مبتني بر ارتقاي فرهنگ مالياتي محقق نمي شود. به عبارتي، دستيابي به اقتصادي سالم و متكي بر منابع درونزا و بهره گيري موثر از منابع ثروت ملي ، بخشي از شاخصه هاي موثر در توسعه و پويايي نظام هاي اقتصادي به شمار مي روند و در اين ميان ، بهره گيري موثر از عنصر فرهنگ شاخصه اي است كه توسعه اقتصادي بدون آن امكانپذير نيست.
از اين رو ، توسعه فرهنگي به اصلي ترين رويكرد برنامههاي كلان توسعه اي بدل گشته و در برنامه چهارم توسعه نيز ، در قالب يك استراتژي محوري براي تحقق اهداف كلان اقتصادي ديده مي شود .
فرهنگسازي مالياتي ؛ عامل اتكا به درآمدهاي پايدار
دكتر سيد شمس الدين حسيني ، وزير امور اقتصادي و دارايي معتقد است : از آنجا كه بهينه سازي و اصلاح الگوي مصرف در دستور كار دولت قرار دارد ، مقوله فرهنگسازي مفهوم تازه تري پيدا مي كند .
وي با محور قرار دادن اصلاح الگوي مصرف در زمينه هاي اقتصادي ، به اهميت اين بحث در نظام مالياتي كشور اشاره مي كند و اظهار مي دارد : با تغيير فرهنگ مالياتي مي توان كشور را با تكيه بر درآمدهاي درون زا و پايداري چون ماليات اداره كرد. وزير امور اقتصادي و دارايي مي افزايد : فرهنگسازي مالياتي ، راهي است كه مي تواند به اين معضل پايان دهد و از اتلاف هزينه و منابع جلوگيري كند .
وي بيان مي دارد : در كنار عامل فرهنگ ، عنصر آموزش نيز بايد به عنوان يك اصل كاربردي و زيربنايي ، محور برنامه ها قرار گيرد و در استفاده از منابع ، به جايي برسيم كه هيچ منبعي را شخصي و متعلق به خود ندانيم .
فرهنگسازي مالياتي موفق با كمك رسانه ها
عضو كميسيون اقتصادي مجلس شوراي اسلامي نيز با اشاره به حضور گسترده و نقش تاثير گذار رسانه ها ، خبرگزاريها و مطبوعات در صحنه هاي مختلفتاريخ ، مي گويد : فرهنگسازي در عرصه هاي مختلفي از جمله تحول نظام مالياتي كشور ، با حضور پررنگ رسانه ها و خبرگزاريها محقق مي شود .
سيد كاظم دلخوش با بيان اينكه ماليات پس از درآمد حاصل از فروش نفت در بودجه دولت ، از اهميت بالايي برخوردار است، عنوان مي كند : همكاري سازمان امور مالياتي كشور با رسانه ها و مطبوعات در ترويج فرهنگ پرداخت ماليات و روشن كردن زواياي مثبت قوانين جديد و مترقي مالياتي همچون نظام ماليات بر ارزش افزوده ، نقشي تعيين كننده در تحقق اهداف بلند برنامه هاي كلان اقتصادي و نيل به افق اقتصادي مورد انتظار دارد .
وي تصريح مي كند : يكي از مباحثي كه فرهنگسازي مالياتي بايد براي آن از سوي دست اندركاران سازمان امور مالياتي صورت گيرد ، ماليات بر ارزش افزوده است .
اين نماينده ، با تاكيد بر اينكه قانون ماليات بر ارزش افزوده ، يكي از مهمترين قوانين مالياتي در دنيا به شمار مي رود ، خاطر نشان مي كند : پياده سازي آن در نظام مالياتي كشور ، نيازمند آموزش نيروي انساني و آگاه سازي مردم از مزاياي اجراي اين قانون است .
دلخوش همچنين اظهار مي دارد : رسانه هاي جمعي از جمله راديو ، تلويزيون و مطبوعات ، مي توانند افكار عمومي را براي پذيرش نوآوري ها ، آماده ساخته و حمايت و همراهي توده هاي مختلف جامعه را به بار آورند .
عضو كميسيون اقتصادي مجلس با اشاره به تحولات اخير در نظام مالياتي كشور، عنوان مي كند : تحول مالياتي در كشور ، علاوه بر فرهنگسازي ، نيازمند مكانيزه كردن نظام مالياتي و اجرايي كردن ماليات است.
وي در پايان خاطر نشان مي كند : در مقوله فرهنگسازي مالياتي ، ابتدا دولت بايد ملزم به رعايت قانون ماليات ها باشد و در غير اينصورت ، اقدام هاي انجام شده براي فرهنگسازي ، اثربخشي خود را در عموم مردم از دست مي دهد .
فرهنگسازي مالياتي ، بستر اجراي سياست هاي اقتصادي
عضو كميسيون برنامه و بودجه مجلس شوراي اسلامي نيز با اشاره به نقش مهم فرهنگسازي مالياتي در اجراي مطلوب سياست هاي اقتصادي ، خاطر نشان مي كند : بايد علاوه بر بكارگيري روش هايي كه منجر به افزايش درآمدهاي درآمدهاي مالياتي شوند ، به ارتقاي فرهنگ مالياتي به عنوان مهمترين ركن نظام مالياتي توجه بيشتري شود.
جعفر قادري ، با بيان اينكه بايد علاوه بر ارايه تسهيلات به موديان مالياتي در جهت تقويت و نهادينه سازي فرهنگ مالياتي نيز تلاش شود ، مي گويد : با آگاهي دادن به مردم نسبت به اهميت ماليات و اثرات زيانبار عدم وصول به موقع آن بر بدنه اقتصادي دولت ، مي توان همراهي و همگامي مردم در پرداخت ماليات را افزايش داد .
اين نماينده مجلس ، معتقد است : اگر مردم پرداخت ماليات را وظيفه خود در كمك به رشد و توسعه كشور تلقي كنند ، بدون شك بسياري از مشكلات دولت برطرف شده و با پرداخت داوطلبانه ماليات، هزينه هاي وصول كاهش مي يابد .حمايت كارشناسان از تحول فرهنگ مالياتي
کارشناسان اقتصادی نیز به موازات مسئولان ، شاید یک گام جلوتر از آنان ، بر اهمیت مقوله فرهنگ سازی مالیاتی برای کاهش اتکا به درآمدهای نفتی تاکید کرده اند.
آن ها بر این باورند که مالیات به عنوان یکی از منابع اصلی درآمدی دولت ها و راهی برای بهبود سطح زندگی مردم در اکثر کشورهای جهان، از جایگاه ویژه ای برخوردار است و بر همین اساس، مسوولان و قانونگذاران بخصوص در کشورهای صنعتی و فرا صنعتی، همواره برای اخذ مالیات با دقت فراوان و متناسب با درآمد افراد، سعی و تلاش دارند.
کارشناسان اقتصادی اظهار می دارند: آنچه که در کشور ما به فرهنگ سازی مالیاتی و جذب مودیان کمک می کند، شفاف سازی درخصوص مسایل مالیاتی و چگونگی مصرف آن در جامعه است. آن ها بیان می دارند : مالیات و چگونگی دریافت آن از مودیان، همواره یکی از معضلات اصلی دولت ها بوده است ؛ به گونه ای که گاه وضع یک نوع مالیات و گرفتن آن، صنعتگران و تولیدکنندگان را به سوی ورشکستگی سوق می دهد و گاه، باعث فرار مالیاتی آن ها می شود.
کارشناسان اقتصادی تاکید می کنند: مسوولان باید قوانین مالیاتی را به گونه ای وضع کنند که پرداخت آن از سوی مردم، توام با میل، رغبت و اختیار باشد. آن ها ، اصلاح قوانین مالیاتی به گونه ای که تاثیر پرداخت سهم مالیات در آبادی کشور، رفاه حال شهروندان و افزایش سطح کیفی زندگی مردم احساس شود را ، راهی برای افزایش جذب مودیان ذکر می کنند و اظهار می دارند: شاید تنها با ایجاد چنین حسی در مردم، بتوان معضل فرارهای مالیاتی را برای دولت و کابوس پرداخت مالیات را برای مودیان، به کلی از میان برداشت.
فرهنگ سازی ، جاده ای دوسویه
دکتر جمشید پژویان، از اقتصاددانان کشور می گوید: در سه سال گذشته پیشرفت های زیادی در بخش اجرایی و سازمان امورمالیاتی کشور ایجاد شده و کارایی این سازمان افزایش یافته است.
استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی، با بیان این که مهم ترین اصلاحات اقتصادی کشور در گرو برقراری انضباط مالیاتی است، تصریح می کند: مالیات وقتی می خواهد وصول شود و مردم رضایت به پرداخت آن داشته باشند، باید در ابتدا بی عدالتی در آن حذف شود و دولت زمینه اعتماد به مردم را فراهم سازد.
وی تاکید می کند: توجه لازم به آموزش و وضعیت اقتصادی ماموران مالیاتی، از اهمیت زیادی برخوردار است و در تمام کشورهای موفق در تشخیص مالیات، کادر مالیاتی از رفاه و مرتبه اجتماعی لازم برخوردار هستند که این مساله، از نکات حائز اهمیت است. عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی با اشاره به بحث فرهنگ سازی مالیاتی بیان می دارد:
فرهنگ سازی به مردم برای پرداخت مالیات باید در دستور کار مسئولان کشور قرار گیرد.
دکتر پژویان ، فرهنگ سازی مالیاتی را جاده ای دوطرفه دانسته و می افزاید : دولتمردان، نمايندگان مجلس و کادر سازمان امورمالیاتی باید در گام اول، به موازات افزایش آگاهی خود نسبت به مالیات ، به فرهنگ سازی عمومی بپردازند.
فرهنگسازي مالياتي ، عامل ايجاد ثبات اقتصادي
در ادامه لطفعلي بخشي ، كارشناس مسايل اقتصادي نيز با بيان اينكه وظيفه يك نظام مالياتي كارآمد ، تامين هزينه هاي دولت و حركت به سمت ثبات اقتصادي است ، تصريح مي كند : تغيير نگاه به ماليات به عنوان تامين كننده عمده درآمدهاي بودجه اي ، بدون فرهنگسازي در سطح جامعه و تغيير نگاه موديان مالياتي به اين مقوله محقق نمي گردد . بخشي با اشاره به پايان پذير بودن درآمدهاي نفتي اظهار ميدارد : پايان پذير بودن درآمدهاي نفتي ، بايد زنگ خطري براي مردم و مسئولان باشد تا جايگزين مناسبي براي درآمدهاي نفتي پيدا كنند و نفت به عنوان ثروت ملي تلقي شود.
وي خاطر نشان مي كند : تلاش براي تغيير نگرش مردم نسبت به پرداخت ماليات و افزايش سطح آگاهي مردم با استفاده از مولفه هاي اطلاع رساني و فرهنگسازي ، كشور را براي رسيدن به اهداف خود ياري مي دهد .
فرهنگ مالياتي و نقش محوري آن در سلامت اقتصادي
دكتر بهنام ملكي ، كارشناس مسايل اقتصادي نيز با اشاره به اينكه ماليات ، مهمترين ركن تامين درآمدهاي بودجه اي است ، اظهار می دارد: باید از طریق فرهنگ سازی مالیاتی و پاسخ به شبهات مردم در این حوزه، زمینه افزایش درآمدهای مالیاتی را فراهم کرد. وی سلامت اقتصادی کشور را منوط به ایجاد ساختار درآمدی و مالیاتی سالم دانسته و می افزاید:
با استقرار نظام مالیاتی قوی و و ایجاد بسترهای فرهنگی مناسب و ترغیب مردم به پرداخت مالیات، می توان انتظار تشکیل ساختار اقتصادی قوی در کشور را داشت. این کارشناس اقتصادی ، قانون مالیات بر ارزش افزوده را راهکار برونرفت از موانع و سبب تقویت پایه های مالیاتی می داند و عنوان می کند: با تحقیق در روند اجرای این قانون در سایر کشورها می توان دریافت که بدون بسترسازی فرهنگی، اجرای این قانون عظیم یا هر قانونی که در ارتباط مستقیم با اقشار مختلف مردم است، منجر به شکست می شود.